Voorkomen van hinder is het doel

31 maart 2021


“Als we ons werk goed doen, merk je nauwelijks dat we er zijn,” zegt Elionne Smit, programmamanager van BEREIK! “Het doel is tenslotte het voorkomen van hinder. Daarbij zijn onze maatregelen soms ook heel subtiel zoals het langer op groen zetten van een verkeerslicht op een drukke route. Maar we voeren ook zichtbare maatregelen uit. Denk daarbij aan het plaatsen van dynamische panelen met teksten langs en boven de weg die aangeven dat bepaalde routes worden aan- of afgeraden.”

BEREIK! is al jarenlang hét samenwerkingsverband van provincie Zuid-Holland, Rijkswaterstaat, Metropoolregio Rotterdam Den Haag, gemeenten Rotterdam en Den Haag en het Havenbedrijf Rotterdam voor regionaal verkeersmanagement en bereikbaarheidsvraagstukken. “Samenwerken in een regio als de onze is heel noodzakelijk: in het belang van de gebruiker om het verkeer te laten doorstromen, maar ook in het belang van de wegbeheerders zelf. Er zijn in Zuid-Holland maar liefst 60 verschillende wegbeheerders die met elkaar moeten afstemmen. Wegen van de een gaan over in die van de ander. Door goed samen te werken ontstaat er meer uniformiteit bij wegbeheerders en de omgeving (ProRail) in bijvoorbeeld het denken over planningen.”

We overzien het gehele wegennet
BEREIK! heeft drie kerntaken: RegioVMDesk, RegioRegie en Operationeel Tactisch Team. Smit: “De RegioVMDesk is de operationele kern waar de gezamenlijke verkeersregie plaatsvindt. Vanuit de verkeerscentrale in Rhoon overziet de RegioVMDesk het hele wegennet van Zuid-Holland en komt alle informatie van de vier verkeerscentrales samen. Wanneer er hinder dreigt waarbij meerdere wegbeheerders zijn betrokken, coördineert de RegioVMDesk aan de hand van draaiboeken (regelscenario’s) de inzet van maatregelen.”

Bij RegioRegie staat het voorkomen van hinder centraal door werkzaamheden op korte en lange termijn goed af te stemmen. “Alle planningen worden digitaal gedeeld en beschikbaar gemaakt voor weggebruikers, bijvoorbeeld via informatiewebsites en navigatiesystemen. Als we ons werk dus goed doen, merk je nauwelijks dat we er zijn. Sommige maatregelen zijn ook heel subtiel zoals het langer op groen zetten van een verkeerslicht op een drukke route. Maar we voeren ook zichtbare maatregelen uit. Denk daarbij aan het plaatsen van dynamische panelen met teksten langs en boven de weg die aangeven dat bepaalde routes worden aan- of afgeraden. Het Operationeel Tactisch Team (OTT) maakt de vooraf gemaakte afspraken die in de draaiboeken worden vastgelegd.”

Ook focus op fiets, voetganger en ov
“De afgelopen jaren zien we veel nieuwe ontwikkelingen. Het is drukker geworden waardoor de regelruimte op de weg voor verkeersmanagement is veranderd. Files worden zolang mogelijk uitgesteld door het optimaal verdelen van het verkeer. Tegelijk is het wegennet sterk aangepast met nieuwe of verbrede wegen, waardoor een waterbedeffect ontstaat: het oplossen van knelpunten op de ene plaats veroorzaakt soms weer knelpunten ergens anders. Dat is bijvoorbeeld de situatie na de openstelling van de A4 tussen Delft en het Kethelplein.”

“Tegelijk is er een ontwikkeling waarbij, met name in de grote steden, vanuit klimaatdoelstellingen en leefbaarheid, de auto niet meer altijd de voorrang krijgt maar juist fietsers, voetgangers en het openbaar vervoer. Het Tactisch Kader Operationeel Verkeermanagement dat BEREIK! namens de wegbeheerders opstelt, wordt daarom ook multidoel gemaakt: andere modaliteiten dan de auto worden dus nu ook meegenomen.

Daarnaast zien we een ontwikkeling naar het gebruik van data. In ons Moving Traffic project, waar De Verkeersonderneming met haar datateam ook een rol in speelt, proberen we door uitgebreide data-analyses van verkeersstromen en verkeersregelinstallaties nauwkeuriger te bepalen waar knelpunten ontstaan op de wegen. Vervolgens wordt stapje voor stapje, waarbij we leren van voortschrijdend inzicht, op meer detailniveau een regelaanpak ingericht.”

In samenhang programmeren
Zuid-Holland staat voor een enorme onderhoudsopgave de komende jaren. Vooruit plannen van werkzaamheden en afstemming hoort daar onlosmakelijk bij. Smit: “Vanuit RegioRegie zijn met de samenwerkende partijen eind vorig jaar al afspraken gemaakt om de programmering nog beter vooruit te plannen. Die afspraken zijn een eerste bouwsteen voor de verdere uitwerking van het ‘in samenhang programmeren’ als onderdeel van de Bereikbaarheidsaanpak Zuid-Holland. Het verder vooruit programmeren en wat dit voor de diverse organisaties intern betekent is een forse opgave die de juiste aandacht, capaciteit en tijd kost, en dus niet van vandaag op morgen is gerealiseerd.”

Bereikbaar Zuid-Holland
Op dit moment wordt toegewerkt naar een samenvoeging van drie organisaties naar een nieuwe: Bereikbaar Zuid-Holland. “Mobiliteitsmanagement zoals De Verkeersonderneming en Bereikbaar Haaglanden en Rijnland dat organiseren en verkeersmanagement waarmee wij ons bezighouden zijn wezenlijk verschillende processen en beïnvloeden ook heel verschillende momenten in het keuzeproces van de verkeersdeelnemer. Vóór de reis bepaalt de verkeersdeelnemer of hij zich verplaatst en hoe (mobiliteitsmanagement). Als de verkeersdeelnemer al onderweg is, wordt de route bepaald (verkeersmanagement). In die zin zijn die twee aanpakken complementair. Wat mobiliteitsmanagement niet van de weg haalt, moet verkeersmanagement ordenen. In de nieuwe organisatie wordt de uitdaging om er een geheel, één eenduidige organisatie van te maken: met een gezamenlijk beeld, en een cultuur, waar medewerkers ook een zekere vorm van arbeidszekerheid hebben. Verbinden zal centraal staan. Ik krijg zelf energie van opgaven die vragen om excelleren op proces, taken en organisatie, ik houd van beweging om samen met collega’s de bakens te verzetten. Gezamenlijk hebben wij de afgelopen twee jaar stappen voorwaarts gezet en wat mij betreft worden deze in de nieuwe organisatievorm met een hoger tempo verder voortgezet,” zegt Smit.

Thuiswerken vergt een nieuwe structuur aanbrengen
“Ondanks dat dit echt een gekke waarheid blijft, lukt het thuiswerken prima. In het begin, met de kinderen thuis, was het even aanpassen en een nieuwe structuur aanbrengen. Maar het nieuwe werken werd al snel gewoon. Gelukkig werk ik samen met taakvolwassen en enthousiaste collega’s en hebben wij het programma zonder al te veel vertraging kunnen uitvoeren. Thuiswerken kent vele voordelen: minder verkeer, minder filedruk en minder verontreiniging. En in de organisatie merk je het vooral bij het vergaderen op afstand: minder reiskosten, minder reistijd en een toename van deelnemers en betrokkenheid (zeker als het gaat over mensen van verschillende organisaties). Aan de andere kant is het juist prettig om elkaar fysiek te ontmoeten. Zeker daar waar het om tactisch strategische bespreekpunten gaat, is het prettig als je elkaar fysiek in de ogen kunt kijken. De verbinding komt dan denk ik beter tot stand.”

Over ons

De Verkeersonderneming is in 2008 opgericht door het ministerie van Infrastructuur & Waterstaat, gemeente Rotterdam, Metropoolregio Rotterdam Den Haag en het Havenbedrijf Rotterdam, met als doel het bereikbaar houden van (haven, stad & regio) Rotterdam.